ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ - ΑΝΤΙΛΗΨΗ ΑΛΗΘΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΙΚΟΝΙΚΗΣ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

Συγγραφή: Μάξιμος Παχατίρογλου
Εκπαιδευτικός Μηχανολόγος
email: maxim_97@pathfinder.gr


ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ

Η ολιστική χρήση του ανθρώπινου εγκεφάλου

Πρόσφατα, ο αμερικανός ψυχολόγος Howard Gardner, διατύπωσε τη θεωρία της Πολλαπλής Νοημοσύνης, την οποία συνθέτουν επτά (7) είδη νοημοσύνης: η λεκτική, η λογικομαθηματική, η μουσική, η σωματική-συναισθητική, η χωρική, η διαπροσωπική και η ενδοπροσωπική νοημοσύνη. Ακόμα πιο πρόσφατα προστέθηκαν άλλα δύο είδη νοημοσύνης: η φυσιοκρατική και η υπαρξιακή. Με βάση αυτή τη θεωρία, η ανάπτυξη του ανθρώπου προϋποθέτει μια ολιστική ανάπτυξη όλων αυτών των ειδών νοημοσύνης.

Ο καθένας μας θα πρέπει να δώσει ιδιαίτερο βάρος στην καλλιέργεια της νοημοσύνης στην όποια υστερεί. Η θεωρία αυτή και οι εφαρμογές της βρίσκονται προς το παρόν σε ερευνητικό στάδιο στις Η.Π.Α. Στόχος είναι ο ολιστικός άνθρωπος που συνδυάζει αντίθετα και συμπληρωματικά χαρακτηριστικά: λογικός και διαισθητικός, πρακτικός και ονειροπόλος, αυτός που ξέρει "πατάει στη γη" αλλά και να "υψώνει το κεφάλι στον ουρανό".

Ίσως τελικά πλησιάζει η μέρα που ο άνθρωπος, μέσα από την σύγχρονη επιστήμη, αλλά και σε συνδυασμό με τεχνικές γνωστές απ' την αρχαιότητα, να καταφέρει μια πιο βαθιά προσέγγιση του εαυτού του και μια αύξηση των δυνατοτήτων του! Ίσως τότε να μπορούμε να μιλάμε για έναν καλύτερο άνθρωπο. (Από δημοσίευμα του pathfinder.gr)

Η γνώση των στοιχείων, ιδιοτήτων, αιτιών και λειτουργιών που συμβαίνουν γενικώς το σύμπαν, οι προϋποθέσεις συμπεριφοράς και μετάλλαξης των στη δημιουργία του πρώτου μονό-κυτταρικού οργανισμού, η ακόμη γενικότερα της δημιουργίας, λειτουργίας και μετάλλαξης του συνόλου των άστρων και γαλαξιών του σύμπαντος, είναι πλέον δεδομένα σε μεγάλο μέρος της «αλήθειας» τους, για την σύγχρονη επιστήμη.
Ο θάνατος των κυττάρων δεν είναι παρά η αρχή μετάλλαξης της εσωτερικής τους ενέργειας και της σύστασης τους, στην δημιουργία άλλης μορφής ζωής, ικανής να επιβιώσει στις επικρατούσες συνθήκες του περιβάλλοντος των, μη έχοντας την ανάγκη λειτουργίας του προηγούμενου «όλου».

Γνωρίζουμε σήμερα με μεγάλη προσέγγιση της αλήθειας, για μεγάλο αριθμό ερωτημάτων μας τι συμβαίνει στο μικρόκοσμο της βιοτεχνολογίας και στον μακρόκοσμο του αχανούς σύμπαντος. Πως δημιουργείται και εξελίσσεται χρονικά, πως λειτουργούν οι νόμοι της φύσης μέσω χημικών, ηλεκτρικών ,θερμοπυρηνικών η άλλων αντιδράσεων των διαφόρων στοιχείων.

Όλες αυτές οι γνώσεις, στο ΣΥΝΟΛΟ και στην αλληλεξάρτηση τους, δίνουν δυνατότητες περαιτέρω έρευνας και προσέγγισης της αντικειμενικής και μόνης ΑΛΗΘΕΙΑΣ των πραγμάτων, όπου σήμερα με βεβαιότητα μπορούμε να την προσεγγίζουμε και να αναγνωρίζουμε σε σημαντικό μέρος της.

Ότι συμβαίνει λειτουργικά στον άνθρωπο, αφορά όλους τους ζωντανούς οργανισμούς, αφού οι προϋποθέσεις ύπαρξης και τα στοιχεία που μας αποτελούν είναι κοινά στο σύνολο τους, διεπόμενα απ’ τους ίδιους φυσικούς νόμους δημιουργίας και μετάλλαξης. Ο γενετικός κώδικας (DNA) όλων των ειδών, έχει περισσότερες ομοιότητες, παρά τις διαφορές που ορίζουν την μορφή και τις ιδιαιτερότητες του καθενός ξεχωριστά, στην προσαρμογή του περιβάλλοντος που τάχθηκε από την φύση για επιβίωση του.

Στην ουσία των πραγμάτων και όσον αφορά τις νοητικές αντιλήψεις μας, «ΕΙΜΑΣΤΕ» ΟΣΑ ΚΑΙ Ο΄ΤΙ ΓΝΩΡΙΖΟΥΜΕ ποσοτικά - ποιοτικά την ΑΛΗΘΕΙΑ της φύσης των πραγμάτων, και στην συνειδητή η μη δυνατότητα, απόρριψης επίκτητων πληροφοριών παράδοσης που οδηγούν μακριά απ’ αυτήν.


Η διαδικασία αυτή για τον καθένα μας, ΟΣΟΝ ΑΦΟΡΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΛΗΨΗ, προϋποθέτει γνώση επαρκή, επί όλων των δεδομένων της παγκόσμιας εμπειρίας και εξέλιξης, καθώς επίσης και των αντικειμενικών – υποκειμενικών παραγόντων ιδίας κριτικής θέσης τελικών συμπερασμάτων. Πόσο δηλαδή επηρεάζεται η κρίση και τοποθέτηση μας σε τέτοια ζητήματα, όπου το επίπλαστο αντικαθιστά το πραγματικό λόγω άγνοιας και ιδίων συναισθηματικών η άλλων καταστάσεων.

Το ΣΥΜΦΕΡΟΝ για παράδειγμα προτάσσεται απ’ το «εγώ» στη αντίληψη μας, και λαμβάνεται ως βασικό στοιχείο ενεργειών επιβίωσης, αυτοσυντήρησης, αυτοπροστασίας αλλά και επιβεβαίωσης της οντότητας μας .
Απ’ το συμφέρον όμως, προκύπτει η σκοπιμότητα, που εμποδίζει κριτικά τον δρόμο της αντικειμενικότητας. Η κρίση μας επομένως αν θέλουμε να έχει αντικειμενικότητα, δεν θα πρέπει να αγνοεί η να μην λαμβάνει υπ’ όψιν στοιχεία όπως αυτό, που μας ορίζουν στο σύνολο τους απ’ τη φυσική μας υπόσταση.


Η συνδυαστική επεξεργασία όλων αυτών των πληροφοριών, δημιουργούν ανάλογες αντιλήψεις των πραγμάτων, που όσον αφορά το περιβάλλον μπορεί η αίσθηση να είναι εν «πολλοίς» κοινή, αλλά η προερχόμενη απ’ τις επίκτητες πληροφορίες, διαφοροποιεί και διακρίνει τον καθένα ξεχωριστά στην μοναδικότητα του.
Μια μοναδικότητα που φέρνει την προσωπική σφραγίδα, του καθενός, αλλά πάντα με επιρροές του κοινωνικού προτύπου που μεγάλωσε, σε αρχές, ήθη, άξιες, φοβίες και λοιπές πληροφορίες, προερχόμενες κυρίως απ’ την παράδοση.
Αν οι γνώσεις μας είναι επαρκείς στο αντικείμενο της δραστηριότητας μας, τότε αποδίδουμε ικανοποιητικά, αν όχι κάνουμε λάθη. Λάθη, διότι ο εγκέφαλος μας λειτουργεί σε λάθος η ανεπαρκείς πληροφοριακές βάσεις που έχουν καταχωρηθεί στην μνήμη, και η επεξεργασία τους οδηγεί κατά κανόνα και λογικά, σε λάθος συμπεράσματα η ενέργειες, όπου στο σύνολο και στην ποιότητα τους, μας αποτελούν και μας ορίζουν.

Η απόρριψη - διόρθωση των λαθών αυτών είναι διαδικασία δύσκολη έως αδύνατη υπόθεση για τους περισσότερους, διότι έτσι «βολεύει» λειτουργικά «τεμπέλικα» τον εγκέφαλο που δεν αρέσκεται σε αναθεωρήσεις των υπαρχόντων πληροφοριών του, βασανιστικά γι’ αυτόν στην επεξεργασία και καταγραφή άλλων πολυσύνθετων εννοιών. Με τον καιρό γίνεται συνήθεια οκνηρίας (τεμπελιάς) και καθεστώς μόνιμης απραξίας δημιουργικής λειτουργίας της σκέψης για προβληματισμούς και ορθολογικές απαντήσεις.
Αν λοιπόν η «συνήθεια» πνευματικής οκνηρίας γίνεται με τον καιρό «δεύτερη φύση» μας, τότε χρειαζόμαστε αφύπνιση και προβληματισμό με αυτοκριτική διάθεση αναθεώρησης, πολλών η και όλων ενδεχομένως των μέχρι σήμερα απόψεων και αντιλήψεων μας. Κάτι τέτοιο ασφαλώς, συνεπάγεται Παιδεία που να μην εμπλέκει η να συσχετίζει την Επιστήμη με την Θεολογία , την Φυσική με την Μεταφυσική, το πραγματικό με το ιδεατό - φανταστικό.
Χρειαζόμαστε γνώσεις και νοοτροπία επιστημονικής λογικής ανάλυσης, όλων των θεμάτων που μας αφορούν ως νοήμονα όντα.

Άντ’ αυτού και παρ’ ότι βρισκόμαστε στον εικοστό πρώτο αιώνα με συσσωρευμένη εμπειρία και γνώσεις, που απομυθοποιούν μύθους και παραδόσεις, υποχρεωνόμαστε να ακολουθούμε πρότυπα παιδείας, μεσαιωνικής, μυστηριακής, σκοταδιστικής αντίληψης λόγω «εθνικών» κυρίως σκοπιμοτήτων.


Η συντριπτική πλειοψηφία των νέων ανθρώπων, όχι μόνο δεν οδηγείται, όσο οι καιροί απαιτούν απ’ τις εξελίξεις των νέων επιστημονικών δεδομένων, στην αναθεώρηση επίπλαστων εικονικών, νοητικών καταστάσεων και προσαρμογής της αντίληψης των, στην επιστημονική λογική ερμηνεία της πραγματικότητας αλλά αντίθετα καλούνται με όλα τα μέσα να υπηρετήσουν την παράδοση, που αφορά κυρίως ένα σκοταδιστικό παρελθόν και αντιλήψεις, ξεπερασμένες και ανούσιες για τα δεδομένα της εποχής μας .
Οι παραδόσεις, εκτός των όποιων ιστορικών η μυθικών γραφικοτήτων του παρελθόντος, επιβάλλεται να διατηρούνται για να μας διδάσκουν τα λάθη, παραλήψεις, σκοπιμότητες και ιδιαιτερότητες στην πολιτιστική μας εξέλιξη. Αν και όταν όμως όλ’ αυτά γίνονται «φετίχ» στην συνείδηση μας, μόνο κακό μπορούν να κάνουν στις αντιλήψεις μας γενικώς.

Η όποια πρόοδος αντίληψης της αντικειμενικής πραγματικότητας του μέσου ανθρώπου, προχωρεί με βήμα σημειωτόν, όταν ταυτόχρονα οι επιστημονικές εφαρμογές και γνώσεις κινούνται με την ταχύτητα του φωτός.

Για παράδειγμα, στην εποχή μας δεν υπάρχει μέρα που να μην ανακοινώνεται μια επιστημονική ανακάλυψη η εφαρμογή. Πόσοι από μας ενδιαφέρονται να πληροφορούνται σχετικά; Ελάχιστοι στο σύνολο μας. Πως γίνεται επομένως να διαφοροποιήσουμε τις αντιλήψεις μας όταν έχουμε άγνοια κι αδιαφορία για το κάθε νέο που προάγει τη γνώση έναντι της παράδοσης και του θεοκρατικού μύθου;

Προσπαθώντας να πλησιάσουμε την ΑΛΗΘΕΙΑ, θα διαπιστώσουμε σχεδόν αμέσως, ότι δεν είναι καθόλου εύκολη υπόθεση. Δεν είναι, διότι αντικειμενικά δεν έχουμε επαρκή η το πιθανότερο καθόλου γνώση της φύσης των προβλημάτων που εξετάζουμε πολλές φορές, και επομένως τα όποια υποκειμενικά συμπεράσματα μας, έχουν σχετική η και καθόλου άξια, έναντι της φύσης των, η των αιτιών που τα προκαλούν.
Η γνώση σε συνάρτηση με την αίσθηση καθορίζουν την αντίληψη του πράγματος, που όμως όποια κι αν είναι αυτή, δεν μπορεί να αντικαταστήσει το απόλυτα ΑΛΗΘΙΝΟ αν γνωρίζουμε μόνο μέρος απ’ το «όλον» του.
Στις φιλοσοφικές αναζητήσεις τέτοιων προβλημάτων, όποια υπόθεση κάνουμε γενικώς , αν δεν προτάσσουμε την επιστημονική λογική και πρακτική μέσω του ορθολογισμού, τότε με μαθηματική ακρίβεια οδηγούμαστε σε αποπροσανατολισμό απ’ την αντικειμενική ΑΛΗΘΕΙΑ του ζητούμενου.
Ο αποπροσανατολισμός της αντίληψης, γίνεται κυρίως και κατ’ αρχήν απ’ το άμεσο οικογενειακό – φιλικό περιβάλλον και απ’ τους ταγμένους γι’ αυτό το σκοπό «δασκάλους», στην συστηματική και προγραμματισμένη απ’ την εκάστοτε εξουσία παρεχόμενη παιδεία σκοπιμότητας.


Η καταγραφή στη μνήμη του εγκέφαλου,( απ’ την πρώτη στιγμή της ύπαρξης μας) πληροφοριών που σχεδόν στο σύνολο τους δεν έχουν επιστημονική βάση θεώρησης των πραγμάτων, αλλά την παράδοση (με τις όποιες σκοπιμότητες ερμηνείας εμπεριέχει αυτή), γίνεται θεμέλιο δόμησης της μετέπειτα πορείας αντίληψης μας. Στο σύνολο των ανθρώπων, ελάχιστοι συγκριτικά μπορούν να ξεφύγουν και να διαφοροποιηθούν αυτοβούλως απ’ τα πρωταρχικά στοιχεία δόμησης του «εγώ», στα κατεστημένα απ’ την παράδοση πρότυπα και αξίες ζωής.

Όλα όσα αφορούν το σύμπαν στη δομή και λειτουργία του, καθώς και της έμβιας ζωής ως αναπόσπαστο μέρος του, έχουν αρχή – τέλος – αρχή και ούτω καθ’ εξής νομοτελειακά. Η εκάστοτε ενδιάμεση κατάσταση είναι το ορατό και άμεσα αντιληπτό γεγονός του παρατηρητή. Το γεγονός όμως καθεαυτού, δεν μπορεί να εξηγηθεί ολοκληρωμένα και τεκμηριωμένα αν ταυτόχρονα δεν γνωρίζουμε την αιτία που το προκάλεσε στην αρχή του.
Το «τέλος», ορίζει την «αρχή», μιας νέας εξελιγμένης κατάστασης δεδομένων και επομένως τη δημιουργία νέου γεγονότος η φαινομένου.

Οι επιστήμες που εξετάζουν και ερευνούν γεγονότα η φαινόμενα , προσπαθούν κάθε φορά να εισχωρήσουν σε βάθος τη γνώση και να γνωρίσουν τα αίτια που τα προκαλούν. Αυτή η διαδικασία για να είναι εφικτή, συνεπάγεται προηγούμενες γνώσεις εξειδικευμένες κάθε φορά και ανάλογες των προβλημάτων. Στο σύνολο και με άμεση συσχέτιση όλων αυτών, μπορούμε να κατανοήσουμε και να διακρίνουμε σε μεγάλο βαθμό την ΑΛΗΘΕΙΑ των πραγμάτων. Αν λοιπόν επιδιώξουμε να σχηματίσουμε αντικειμενική αντίληψη των πραγμάτων πρέπει πρώτιστα να εξετάζουμε τα γεγονότα από τις ρίζες των αιτιών που τα προκάλεσαν και όχι απλά σαν δεδομένα και πάγια στην κατάσταση που υπάρχουν και φαίνονται.
Το τρίπτυχο «γέννηση, ζωή, θάνατος» αφορά τη λειτουργία της φύσης και του σύμπαντος, με νόμους και κανόνες δεδομένους κι αναλλοίωτους. Η γνώση τους είναι στοιχείο απαραίτητο για την ΑΝΤΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΑΛΗΘΕΙΑΣ των πραγμάτων. Όταν και όπου υπάρχει αυτή η γνώση σε επάρκεια, γίνεται εύκολη υπόθεση η πρόβλεψη του αποτελέσματος, με μαθηματική ακρίβεια για το μελλοντικό.

Όταν η γνώση είναι μερική η ανύπαρκτη στο ζητούμενο, ο καθένας μπορεί να δίνει οποιαδήποτε ερμηνεία και ανάλογη της υποδομής του σε γνώσεις, κουλτούρα και παιδεία που διαθέτει.


Ένας πολύπλοκος μηχανισμός που αποτελείται από χιλιάδες μικρά η μεγάλα εξαρτήματα, το καθένα ξεχωριστά απ’ αυτά, δεν αντιπροσωπεύει καθόλου και σε τίποτα τον λόγο και ρόλο ύπαρξης του «όλου» μηχανισμού και του προορισμού του. Έχει δική του οντότητα και ιδιότητες που το καθιστούν ικανό και κατάλληλο να παίξει τον μικρό η μεγαλύτερο ρόλο του στο «όλον».
Το ίδιο συμβαίνει με τις «βιολογικές μηχανές» του ζωικού μας κόσμου, όπως ασφαλώς και στον άνθρωπο. Στα δισεκατομμύρια των κυττάρων που τον αποτελούν, το καθένα ξεχωριστά, έχει τη δική του οντότητα και αντίληψη της ύπαρξης και προορισμού του, αλλά από μόνο του δεν ορίζει σε τίποτα το «όλον» του ανθρώπου.

Η πλήρης γνώση της αλληλεξάρτησης του «όλου» απ’ το «επί μέρους» και αντίστροφα, δίνει το δικαίωμα υπεύθυνης γνώμης, έκφρασης η τοποθέτησης. Είναι σε κάθε περίπτωση ο ειδικός εξειδικευμένος άνθρωπος. Υπάρχει όμως τέτοιου είδους εξειδίκευση για την παγκόσμια γνώση κι’ εμπειρία από μεμονωμένο άτομο, προκειμένου να πάρει θέση και απόφαση για άλλα πολυσύνθετα ζητήματα; Όχι ασφαλώς. Αυτό το πρόβλημα «λύνεται» από την αθροιστική γνώση και εμπειρία των πολλών που αποτελούν την «ομάδα η το συμβούλιο εργασίας».
Η αφομοίωση «της παγκόσμιας γνώσης και εμπειρίας» σε ατομικό – προσωπικό επίπεδο, είναι ανέφικτη υπόθεση. (προς το παρόν τουλάχιστον, γιατί στο απώτερο μέλλον ….όλα είναι δυνατά μέσω των εμφυτευμάτων microchips στον εγκέφαλο). Αυτή την αδυναμία αφομοίωσης της παγκόσμιας γνώσης και εμπειρίας απ’ το μεμονωμένο άτομο και η ανασφάλεια του που πηγάζει απ’ αυτή την άγνοια του, εκμεταλλεύεται ο θεοκράτης «δάσκαλος», που προτάσσει και συγκρίνει, στην «παντοδυναμία και παντογνωσία» του ιδεατού Θεού προκειμένου να τον φοβίσει, να υποτάξει και να ευνουχίσει την δυναμική της οντότητας του που απ’ τη φύση του κληρονόμησε.


Το άτομο όμως απολαμβάνει και βιώνει ζωή του, από το σύνολο της παγκόσμιας γνώσης και εμπειρίας και όχι μόνο απ’ τις αποκλειστικά δικές του ικανότητες. Αυτή τη «λεπτομέρεια» έντεχνα την αποσιωπούν η και αγνοούν να την προτάξουν στα κηρύγματα τους. Την άμεση σχέση και συνάρτηση δηλαδή του ατόμου από την προσφορά της παγκόσμιας γνώσης και εμπειρίας στην καθημερινότητα και στη ζωή του γενικότερα.